Hoe kan je problematisch spelgedrag herkennen bij jezelf en bij anderen?

Als buitenstaander kan het moeilijk zijn om problematisch spelgedrag te herkennen bij een naaste. Een gokverslaafde zal er vaak alles aan doen om dit zo goed mogelijk te proberen verbergen, uit gevoel van schaamte, schuld of angst voor de reacties. Omdat het zo moeilijk is om problematisch spelgedrag te herkennen, lijsten we enkele kenmerken op. 

• Stemmingswisseling: de persoon heeft veel last van emotionele instabiliteit, met stemmingswisselingen of prikkelbaarheid als gevolg. Vaak is de stemming van de persoon afhankelijk van winst of verlies. Bovenop winst of verlies, kan de stemming soms wisselen naargelang een verslaafde geen toegang heeft tot het spelen voor een langere tijd.
• Obsessie rond geld: de persoon is heel erg bezig met geldzaken. Hij probeert op allerlei manieren aan geld te geraken. Bijvoorbeeld door geld te lenen, zoveel mogelijk zaken verkopen of zelfs criminaliteit.
  
• Afwezigheid: bij personen die verslaafd zijn aan gokken, neemt deze verslaving erg veel tijd in beslag. Afwezigheid voor langere periodes, lang opblijven/vroeg opstaan kunnen dus tekenen zijn die wijzen naar een gokverslaving.
  
• Geheimen en liegen: de verslaafde doet over veel zaken geheimzinnig, probeert zaken te verbergen zoals wat hij doet tijdens afwezigheid, rekeningen verbergen … De persoon liegt over zijn spelgedrag en de bedragen waar hij mee speelt.
  
• Financiële problemen: door het teveel aan spelen heeft de persoon financiële problemen ontwikkeld.
  
• School/werkproblemen: door het extreem opgaan in het gokken, worden school/werk soms verwaarloosd.
  
• Valse beloftes: een persoon met een gokverslaving zegt soms tegen naasten dat hij er gaat mee stoppen, maar gaat hierna in sommige gevallen toch door.
  

Waar kan ik terecht bij problematisch spelgedrag?

In eerste instantie kan je met gokproblemen steeds terecht bij jouw huisdokter, deze kan dan doorverwijzen naar de relevante hulporganisatie voor jou. Verder is er een lijst beschikbaar met de hulporganisaties per provincie. Deze zijn te vinden op de website van de Kansspelcommissie: https://www.gamingcommission.be/nl/bescherming-van-de-spelers/hulp-in-je-buurt.

Wat kan ik doen wanneer ik problematisch spelgedrag vermoed bij iemand in mijn omgeving?

Als je vermoedt dat iemand in je omgeving een gokprobleem heeft, is het belangrijk om de situatie voorzichtig en met zorg te benaderen. Hier zijn enkele stappen die je kunt nemen om iemand te helpen:

• Informeer jezelf: Leer meer over de tekenen en symptomen van gokverslaving zodat je beter kunt begrijpen wat de persoon doormaakt. Dit zal je ook helpen om de situatie empathisch te benaderen.
• Spreek je zorgen uit: Begin het gesprek met het uitspreken van je oprechte bezorgdheid over hun welzijn. Gebruik "ik"-uitspraken om niet beschuldigend over te komen, zoals "Ik heb gemerkt dat je de laatste tijd veel tijd met kansspelen doorbrengt en ik maak me zorgen om je."
  
• Wees niet oordelend maar ondersteunend: Vermijd om deze persoon de schuld te geven van zijn gedrag. Laat hem of haar in plaats daarvan weten dat je er bent om hem of haar te steunen bij de uitdagingen waar hij of zij voor staat.
  
• Luister actief: Geef je vriend(in) de kans om hun gevoelens en ervaringen te delen. Actief luisteren laat zien dat je om hem of haar geeft en stelt hem of haar in staat om open te zijn over zijn of haar problemen.
  
• Bied hulpbronnen aan: Deel informatie over gokverslaving, hulplijnen, steungroepen of behandelingsmogelijkheden bij jou in de buurt. Moedig hen aan om professionele hulp te zoeken. Zoek deze informatie zelf op voorhand op.
  
• Vermijd hulp: Leen geen geld en steun hun gokgedrag niet. Dit kan hun verslaving onbedoeld mogelijk maken en de situatie verergeren.
  
• Bied aan om met hem of haar mee te gaan om hulp te zoeken: Als je vriend(in) er voor open staat om professionele hulp te zoeken, bied dan aan om hem/haar te vergezellen om hem/haar tijdens het hele proces te steunen.
  

Onthoud dat het ondersteunen van iemand met een gokprobleem uitdagend kan zijn en dat het essentieel is om ook voor jezelf te zorgen. Neem contact op met steungroepen of vraag advies aan een professionele hulpverlener als je begeleiding nodig hebt om met de situatie om te gaan.

Tips om het spelgedrag onder controle te houden.

• Bespreekbaar maken: maak gokken en verslaving bespreekbaar met je naasten. Vaak is er een gevoel van schaamte of angst om hierover te praten. Open het gesprek en maak het bespreekbaar, alvorens het zou kunnen escaleren.
• Speel niet uit financiële overwegingen: het is belangrijk om te realiseren dat de kans bestaat dat je niet zal winnen met gokken. Speel dus niet louter uit financiële overwegingen of om iets goed te maken. Zorg ervoor dat gokken een vorm van entertainment blijft.
  
• Legale operatoren: Speel enkel bij legale Belgische operatoren. Op die manier ben je beter beschermd.
  
• Gebruik tools om je spelgedrag onder controle te houden: Je kan bijvoorbeeld je wekelijkse stortingslimiet verlagen of een tijdelijke uitsluiting aanvragen.